THING-FISH

       

1984 was een druk Zappa jaar en een slecht jaar voor mijn geld. Zo stond daar plotseling de Thing-Fish doos met drie lp's en een boek. De prijs was akelig hoog, rond de negentig gulden. Oeps, dat had ik niet en na het luisteren ervan in de winkel wist ik het al helemaal niet meer; alle liedjes had ik al op andere platen. Dit was een soort recycling met andere teksten. Maar goed, je bent fan of niet, dus na maandenlang aarzelen toch Ding-vis, zo spraken mijn vrienden, gekocht. Thuis gedraaid en gelezen. Ik snapte er helemaal niets van. Het was een vaag verhaal dat zich afspeelde in een theater, maar daarna ontspoorde zo ongeveer alles, inclusief de logische lijn van het verhaal. Zappa was altijd al goed in het schrijven van waanzinnige verhalen. Lees bijvoorbeeld die nog maar eens van Uncle Meat of het vreemde verhaal bij de eigenlijke versie van Lumpy Gravy, of die bij the Grand Wazoo, Joe's Garage, 200 Motels, etc. Nee, de man zat niet om een verhaal verlegen. Al deed hij er soms wat minzaam over als zou het een goedkoop-middelbare-school-theater-stuk zijn. Thing Fish spande in ieder geval de kroon. Vele jaren later is me het verhaal in grote lijnen wel duidelijk geworden. Het is, net als vele andere werken van Zappa, een commentaar op de maatschappij en het zogenaamd 'wegwerken' van deviante personages daarin. Gemuteerde figuren (hoera B-monsterfilms) als de "Mammy Nuns' nemen de rol over van de mensen en dat alles in de context van een Broadway show. Harry en Rhonda, fans van shows, komen terecht in dit hele spektakel en worden gevraagd mee te doen, maar later aldus hun zieleroerselen bloot te geven en partij te kiezen. Dat geeft een hoop ophef. Rhonda blijkt niet de argeloze vrouw te zijn waarvan Harry aannam dat ze dat was. De ondertoon in het verhaal is er een van het slechte (The Evil Prince) versus het goede (de ongewenste figuren). Regelmatig raak je de draad kwijt en ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat Zappa dat niets kan schelen, als je maar een 'good time' hebt.
Speciaal voor deze uitvoering heeft Zappa diverse personen hun meedewerking gevraagd, zoals oudgediende Napoleon Murphy Brock voor de Evil Prince en Johnny Watson. Dale, toen Terry's vrouw, kreeg een eigen prachtrol.
De muziek is inderdaad behoorlijk gerecycled, maar ook aangevuld met Synclavier stukken en bewerkingen van bestaande nummers. De Synclavier duikt hier voor het eerst op in een grote rol en geeft de plaat een wat surrealistische setting. Gezien het thema kan dat goed kloppen. Een en ander wordt versterkt door het slang-taalgebruik van Ike Willis, die een soort Amos 'n Andy-taal (populaire radio komedie begin vorige eeuw) hanteert. In ieder geval niet goed voor je engelse spelling.
Van de plaat bestaat in het illegale circuit een set met demo's. Daarop is een heel andere versie te horen met andere stukken en bv. ook de medewerking van Thana Harris op vocalen. Opmerkelijk is een stuk als Amnerika dat met Napoleon en een zangpartij, vervolgens weer zonder die zangpartij en uiteindelijk helemaal niet de eindversie haalde. Amnerika kwam pas weer tevoorschijn bij de Yellow Shark. Zappa bleef vaak lang sleutelen aan een release voordat hij tevreden was en soms zelfs daarna nog zoals we maar al te goed weten.
Won Ton On, een omgedraaide No Not Now haalde het zelfs op 12" single in een poging van EMI - de toenmalige platenmaatschappij, om  Them or Us en Thing-Fish goed te verkopen. Vermoedelijk zonder enig sucees. De eerste cd-versie op Ryko maakte Thing-Fish wel aantrekkelijker qua prijs. De meest recente versie voegt daar nauwelijks iets aan toe. De toegevoegde rap van Watson in He's so Gay hadden we al in de vorige versie (die stond weer niet op de platen).
Thing-Fish kreeg nog een 'erotische' toevoeging, die was er al wel auditief, maar werd nu gevisualiseerd. Het blad 'Hustler' drukte een fotoserie af met het verhaal in de grote lijn. Nu kon Dale zich helemaal uitleven, al dan niet met haar koffertje.
Het werk wint aan kracht door de jaren heen, maar blijft moeilijk te verteren, misschien niet te veel over denken en gewoon genieten. Soms dan...

.

The Cast:
Thing
-Fish: Ike Willis

Harry: Terry Bozzio
Rhonda: Dale Bozzio
Evil Prince: Napoleon Murphy Brock
Harry-as-a-Boy: Bob Harris
Brown Moses: Johnny 'Guitar' Watson
Owl-Gonkwin-Jane-Cowhoon: Ray White
 thingfish.jpg image by MKULTRA63
1. Prologue
2. The Mammy Nuns
3. Harry & Rhonda
4. Galoot Up-Date
5. The ‘Torchum’ Never Stops
6. That Evil Prince
7. You Are What You Is
8. Mudd Club
9. The Meek Shall Inherit Nothing
10. Clowns on Velvet
11. Harry-as-a-Boy
12. He's So Gay
13. The Massive Improve’lence
14. Artificial Rhonda

1. The Crab-Grass Baby
2. The White Boy Troubles
3. No Not Now
4. Briefcase Boogie
5. Brown Moses
6. Wistful Wit a Fist-Full
7. Drop Dead
8. Won Ton On



Frank Zappa: lead guitar, synclavier, vocals
Steve Vai: guitar
Ray White: rhythm guitar, vocals
Ike Willis: rhythm guitar, vocals
Tommy Mars: keyboards
Chuck Wild: broadway piano
Arthur Barrow: bass
Scott Thunes: bass
Jay Anderson: string bass
Ed Mann: percussion
Chad Wackerman: drums
and
Steve De Furia & David Ocker: synclavier programmer


een stukje uit Hustler...


tekst © 2010 Paul Lemmens
pics © ZFT