DANCE ME THIS



FZ’s last album. #100. Tap your foot algorithmically to this!
From the WHEN of Ever, we are pleased to bring you in this 75th year in the Life and Times of Frank Zappa,
the 100th Album in the Official Discography, Dance Me This.
An extreme case of east meets East, this was originally conceived as a Work for modern dance.
It is the last title FZ finished in 1993 along with Trance-Fusion; the last chapter in his Master Work, Civilization, Phase III; and of course, The Rage & The Fury, The Music of Edgard Varèse.

 Het feest is voorbij, ‘now let’s dance’. Maar als je het zelf niet meer goed kan, je ene been is langer dan het andere bijvoorbeeld, zou je kunnen vragen: “dans dit voor me”. Zappa heeft iets met dansen, denk aan: ‘The Ritual Dance of the Young Pumpkin’, ‘Take Your Clothes of When You Dance’, "They want everybody to start dancing close back together again like 1955" (Ruben & the Jets), ‘Dance of the Rock & Roll Interviewers’, Janet’s Big Dance Number’, ‘Dance of the Just Plain Folks’, ‘Be-bop Tango’, ‘Disco Boy’, ‘Dancin’ Fool’, various dance contests’, ‘That’s Not Really a Shuffle’, ‘Lil’ Clanton Shuffle’. Dance Me This uit 1993 is nu, na twee-en-twintig jaar(!) de officiële zwanenzang geworden. Civilization Phase III had die positie tot nu, maar dat is voorbij. En met die zwanenzang halen we natuurlijk de zwanendans, de dans van de stervende zwaan, van Tchaikovsky, naar binnen. Aan de symboliek zal het niet liggen, al zijn de prehistorische olifanten (mammoeten?) op de voorkant misschien wat minder elegant in ‘s mans porselijnkast. Dance Me This is deels bijna autonoom, waarbij een machine, de Synclavier, een programma doorloopt met variabelen. Enerzijds om ‘inbrekers’ buiten de studio te houden, anderzijds om een verrassend stuk muziek te laten ontstaan. DMT was bedoeld voor een moderne (!) dansgroep, ooit en misschien. Wie weet wat de toekomst brengt. Ik ben geen choreograaf, maar het lijkt me best mogelijk.
Over de verpakking kan ik kort zijn, die is mooi. Paar nieuw foto’s van onze held, wat zeldzame driehoekige postzegels en Zappa die met een wijds armgebaar de Tuvanen onder het afdak plaatst. Veel wit in contrast met het veel zwart van Civilization. Samen een mooi slotakkoord. Todd Yvega vertelt een duidelijk en interessant verhaal (dat van die inbrekerafweermuziek), Ralph Leighton herinnert zich hoe Zappa aan de Tuvanen gekoppeld werd en Gail vertelt iets met een persoonlijk tintje.
De cd opent met de jazzy klinkende titeltrack. Het is een beetje richtingloos stuk, na de piano zetten de Tuvaanse keelklankzangers in, het thema keert terug, de met zeventien seconden kortste Zappa-gitaarsolo ooit komt langs en daarna dooft het stuk om plaats te maken voor de Pachuco Gavotte. Dan hebben we wel de aller-allerlaatste Zappa gitaarsolo gehoord. Hij kan het nog is de conclusie, maar net als je denkt dat hij op gang komt is het voorbij. Het leven is een spiegel. Een Gavotte is een historische Franse dans in tweedelige maatsoort met opmaat, die vooral populair was bij de adel. Die opmaat is waarschijnlijk Dance Me This geweest. De Gavotte begint met een hoketus-achtige structuur. Stappestap en dan maar bubbelen. Het geheime woord voor deze cd is ‘water’, want er komen heel wat vloeibare geluiden langs. Ik zie de hooggepruikte luiden al hopsen. Het past daarentegen beter bij de flamboyante, playboystijl van de Pachuco’s. Wolf Harbor bestaat echt, zo kunnen we lezen in het boekje. Met bijna een half uur is het de langste compositie van deze cd. Voor veel fans moeten de auditieve ramen wijd open gezet, want er sneuvelen wat vertrouwde grenzen. De compositie is gestructureerder dan sommige andere Synclavier-composities van heer Z., maar schuurt regelmatig aan tegen elektronische muziek, denk aan Ircam in deze en zo soms ook aan Musique Concrète. Sirenes, misthoorns, dat soort zaken. Dan zijn we bijna terug bij Luigi Russolo. Zappa kent zijn elektronische klassieken. De percussiesectie (Zappa op Synclavier) houdt de jongelui erbij, maar voor velen is het een haven te ver schat ik voorzichtig in. Ik vind het een schitterende compositie, vol spannende lagen, met een erg ruimtelijke klank. Het is een Ionisation ‘vertaald’ naar een andere tijd, maar Uncle Meat ligt bijna continue op de loer. Ik vind het mooi dat het een weloverwogen en rustige compositie is, waarbij de klangfarben goed tot hun recht komen. Zappa wil nog wel eens hyperactief zijn in zijn werk, maar juist hier ademt alles de ruimte om hem heen. Ook hier treffen we de symboliek aan. Zappa begon zijn muzikale verhaal met Ionisation op de plastic pick-up en eindigt bijna met eenzelfde compositie, maar dan high-tech uitgevoerd. Je gaat altijd terug naar de muziek uit je jeugd is het adagium tenslotte. Daarmee is zijn cirkel rond en in die zin eindeloos. We zijn terug bij het begin van alles immers en daarmee ook aan het eind gekomen. Ben je net op je luchtbed weggedreven in de haven komt er weer zo’n Tuvaan luid keelklanken. Goat Polo is klassieker dan de Haven en heeft meer verwantschappen met Civilization dan de rest van deze cd. Niet de meest spannende compositie en afgedwaald van de kudde. Rykoniki is dan ‘just another ordinary Zappa-composition’. Niet te lang gelukkig, want dit verhaal is al eerder verteld. De piano van Lumpy Gravy duikt op, maar nu zit er een andere muzikant achter de toetsen. Net als Wolf Harbor is het een open én ruimtelijke compositie, soms richting Conlan Nancarrow, soms richting John Cage. Het is stuk houdt de aandacht vast, maar zou verdwalen in het Grote Land der Klassieken. De laatste compositie is er een van het toeval, dank John Cage opnieuw en ook dank Todd Yvega, want dit is eigenlijk zijn werk. De kredieten zijn er helaas niet voor hem, maar gelukkig vond Ruth Underwood dit een goeie actie, anders was het stuk verloren gegaan als niets betekenende inbraakbestrijdingsmuziek. Al met al is het een wat ambivalente cd met enerzijds een prachtige en een mooie compositie en anderzijds wat stukken die meer werk-in-uitvoering lijken zijn dan definities en mank gaan door een gebrek aan diepgang. Toch ben ik blij met de disc, immers liever één Zappa in de hand dan tien in de Vault, of, zoals Zappa het ooit omschreef: ‘the circle is closing in’.

p.s. voor veel mensen is de set nieuw, maar er is al sinds 1994(!) een cassette met dit alles in omloop. Uitgegeven door Barking Pumpkin. Hij ligt hier ergens op zolder, te goed opgeborgen omdat ik er bij gebrek aan cassettespeler niets mee kan. Toen maakte het weinig indruk, dat weet ik nog wel. Nu is mijn denkraam aanzienlijk verbreed en kan ik met name Wolf Harbor beter plaatsen én waarderen. In de mail ontving ik van een oude bekende, laten we hem ‘Unicapb’ noemen, dan weet hij genoeg en de rest nog steeds niets, een afbeelding van de cassette voor op de site. Dank. Let’s Dance!
tracklist:
  1. Dance Me This
  2. Pachuco Gavotte
  3. Wolf Harbor
  4. Wolf Harbor II
  5. Wolf Harbor III
  6. Wolf Harbor IV
  7. Wolf Harbor V
  8. Goat Polo
  9. Rykoniki
10. Piano
11. Calculus

Frank Zappa: guitar, Synclavier realisation
Todd Yvega: algorithm, Synclavier assistence
Anatoli Kuular: Tuvan throat singing
Kaigl-Ool Khovalyg: Tuvan throat singing
Kongar-Ool Ondar: Tuvan throat singing

Zappa's allerlaatste plaat, nog een ná Civilization Phase III. Opgenomen met zijn speelgoed van toen, het Synclavier, en enkele gasten. Er circuleerden allerlei samenstellingen op het net, maar wat er nu precies op de plaat staat en wie er in de 'band' zitten wisten we tot vóór de release niet. Er is in ieder geval sprake  van Tuvaanse zangers (East). Hoe dan ook is het één release met een lange geschiedenis die zelfs teruggaat tot 1993, het jaar waarin Zappa al ernstig ziek was en zou overlijden. FZ: "And what I'm working on right at the moment is a Synclavier album called 'Dance Me This', which is designed to be used by modern dance groups. It's probably not going to come out until next year." Dat laatste klopte, maar ook het jaar daarna bleef het stil tot nu; 21 (!) jaar later. Tijd vliegt als je het leuk hebt tenslotte. We kunnen het zien als een time-lapse. In Zappa's filosofie was alle tijd tegelijkertijd. Hij had daar een prachtige theorie over. Voor hem maakte het dus niet uit, maar voor ons wel. De aankondiging was er vorig jaar al, maar nu een met een cover-illustratie die ons nog verder terugwerpt in de tijd. Uiteindelijk uitgebracht eind juni 2015 en eigenlijk al vrij snel @home.






text ©2015 paul lemmens / cover picture etc. © ZFT